Werknemersrechten in Marokko

Morokko's arbeidswetten bieden een uitgebreid kader dat is ontworpen om de rechten en het welzijn van werknemers in verschillende sectoren te beschermen. Deze regelgeving stelt minimale normen vast voor arbeidscontracten, arbeidsomstandigheden en veiligheid op de werkplek, wat zorgt voor een eerlijke en rechtvaardige omgeving voor zowel nationale als internationale werknemers. Het begrijpen van deze bescherming is cruciaal voor bedrijven die opereren of van plan zijn uit te breiden naar de Marokkaanse markt, met name bij het beheren van een gedistribueerde workforce.

Naleving van de Marokkaanse arbeidswetgeving is niet alleen een wettelijke vereiste, maar ook een fundamenteel onderdeel van verantwoord zakendoen. Het wettelijke kader dekt essentiële gebieden zoals contractbeëindiging, non-discriminatie, arbeidstijden en mechanismen voor het oplossen van geschillen op de werkplek, met als doel werknemers te beschermen tegen onfair treatment en hun welzijn te waarborgen.

Beëindigingsrechten en -procedures

Arbeidscontracten in Marokko kunnen worden beëindigd onder specifieke voorwaarden en procedures die zijn uiteengezet in het Arbeidswetboek. Beëindiging kan plaatsvinden door onderling akkoord, het verstrijken van een contract met vaste looptijd, ontslag of ontslag. Ontslag moet gebaseerd zijn op een geldige reden, die kan betrekking hebben op het gedrag van de werknemer (bijvoorbeeld ernstig wangedrag) of economische omstandigheden (bijvoorbeeld overcapaciteit).

Voor ontslagen op basis van ernstig wangedrag moet de werkgever een strikte disciplinaire procedure volgen, inclusief het informeren van de werknemer over het vermeende wangedrag, het uitvoeren van een onderzoek en het bieden van de gelegenheid om te worden gehoord. Economische ontslagen vereisen overleg met werknemersvertegenwoordigers en kennisgeving aan de arbeidsautoriteiten.

In gevallen van beëindiging zonder ernstig wangedrag of om economische redenen moeten werkgevers over het algemeen een opzegtermijn geven en severance pay. De lengte van de opzegtermijn hangt af van de diensttijd en categorie van de werknemer.

Werknemerscategorie	Diensttijd	Opzegtermijn
Executives	Minder dan 1 jaar	1 maand
	1 tot 5 jaar	2 maanden
	Meer dan 5 jaar	3 maanden
Niet-uitvoerende werknemers	Minder dan 1 jaar	8 dagen
	1 tot 5 jaar	1 maand
	Meer dan 5 jaar	2 maanden

Severance pay wordt berekend op basis van het gemiddelde loon van de werknemer over de laatste 52 weken en hun dienstjaren.

Anti-discriminatiewetten en handhaving

Morokkaans arbeidsrecht verbiedt discriminatie in werkgelegenheid op basis van verschillende beschermde kenmerken. Werkgevers mogen geen onderscheid maken tussen werknemers of sollicitanten tijdens werving, aanname, opleiding, promotie, beloning of ontslag.

Beschermde kenmerken
Ras
Kleur
Geslacht
Burgerlijke staat
Gezinsituatie
Religie
Politieke opinie
Lidmaatschap vakbond
Nationale oorsprong
Sociale oorsprong
Handicap

Werknemers die menen dat ze te maken hebben gehad met discriminatie kunnen een klacht indienen bij het arbeidsinspectoraat of juridische stappen ondernemen via de rechtbanken. De bewijslast kan in bepaalde discriminatiezaken verschuiven naar de werkgever.

Arbeidsomstandigheden normen en regelgeving

Het Arbeidswetboek stelt normen vast voor arbeidstijden, rustpauzes, feestdagen en het minimumloon om eerlijke arbeidsomstandigheden te waarborgen.

• Werkuren: De standaard wettelijke werkweek is doorgaans 44 uur, verdeeld over de dagen van de week. Specifieke sectoren kunnen andere regelingen hebben. Overwerk is onder bepaalde voorwaarden toegestaan en moet worden gecompenseerd tegen een hoger tarief.
• Rustperiodes: Werknemers hebben recht op dagelijkse en wekelijkse rustperiodes. Er wordt minimaal een dagelijkse rustperiode vereist, en een wekelijkse rustperiode van ten minste 24 uur wordt over het algemeen vereist, meestal op vrijdag, zaterdag of zondag, afhankelijk van de keuze van de werkgever of de sectorpraktijk.
• Vakantiedagen: Werknemers hebben recht op betaald jaarlijks verlof, waarvan de duur toeneemt met de diensttijd. Ze hebben ook recht op betaald verlof op officiële feestdagen.
• Minimumloon: Marokko stelt een nationaal minimumloon (SMIG voor niet-landbouwsectoren en SMAG voor landbouwsectoren) vast waaraan werkgevers moeten voldoen. Dit loon wordt periodiek herzien en aangepast.

Werkplek Gezondheid en Veiligheid Vereisten

Werkgevers in Marokko zijn wettelijk verplicht te zorgen voor een veilige en gezonde werkomgeving voor hun werknemers. Dit omvat het nemen van alle noodzakelijke maatregelen om beroepsrisico's te voorkomen en de fysieke en mentale gezondheid van werknemers te beschermen.

Belangrijke werkgeversverantwoordelijkheden omvatten:

• Het identificeren en beoordelen van werkplekgevaren.
• Het implementeren van preventieve maatregelen en veiligheidsprocedures.
• Het verstrekken van passende persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM).
• Zorgen dat machines en apparatuur veilig te gebruiken zijn.
• Het bieden van training en informatie over gezondheids- en veiligheidsrisico's en procedures.
• Het instellen van een hygiëne- en veiligheidscommissie in bedrijven die aan bepaalde grootte-eisen voldoen.
• Het rapporteren van beroepsongevallen en ziekten aan de relevante autoriteiten.

Werknemers hebben ook de plicht om veiligheidsvoorschriften na te leven en het verstrekte veiligheidsmateriaal te gebruiken. Ze hebben het recht om werkzaamheden te weigeren wanneer er een onmiddellijke en ernstige gevaar voor hun leven of gezondheid is, mits ze hun werkgever onmiddellijk informeren.

Geschiloplossingsmechanismen

Wanneer zich arbeidsconflicten voordoen, zijn er verschillende mechanismen beschikbaar voor oplossing, variërend van interne procedures tot externe juridische wegen.

• Interne procedures: Veel bedrijven beschikken over interne klachtenprocedures of werknemersvertegenwoordigers (zoals vakbondsafgevaardigden of gekozen vertegenwoordigers) die kunnen helpen bij het bemiddelen in geschillen tussen werknemers en management.
• Arbeidsinspectoraat: Het arbeidsinspectoraat is een overheidsorgaan dat verantwoordelijk is voor het toezicht op naleving van arbeidswetten. Werknemers kunnen klachten indienen bij het arbeidsinspectoraat over schendingen van hun rechten, zoals problemen met lonen, arbeidstijden of onrechtvaardig ontslag. Arbeidsinspecteurs kunnen klachten onderzoeken, bemiddelen tussen partijen en waarschuwingen of boetes opleggen aan werkgevers die niet naleven.
• Arbeidsrechtbanken: Als een geschil niet via interne middelen of het arbeidsinspectoraat kan worden opgelost, hebben werknemers het recht om een zaak aanhangig te maken bij de arbeidsrechtbank. Arbeidsrechtbanken behandelen diverse arbeidsgerelateerde geschillen, waaronder claims voor onrechtvaardig ontslag, niet-betaalde lonen of discriminatie. Het proces omvat het presenteren van bewijs en argumenten, waarna de rechtbank een bindende uitspraak doet.

Werknemers die willen optreden tegen schendingen van hun rechten, moeten eerst proberen het probleem intern op te lossen, vervolgens het arbeidsinspectoraat benaderen, en ten slotte, indien nodig, juridische stappen ondernemen via de arbeidsrechtbanken.